در ساختمانهای اسکلتدار، دیوارهای داخلی و خارجی معمولاً نقش باربر ندارند و به آنها دیوارهای غیرسازهای گفته میشود. اگرچه این دیوارها در تحمل وزن و بار سازه نقشی ندارند، اما در زمان وقوع زلزله میتوانند خطرساز شوند.ریزش این دیوارها در اثر لرزش، یکی از دلایل اصلی آسیبهای جانی و مالی در زلزلههاست. در اینجا، والپست بهعنوان یک راهحل مهندسی و ایمنساز وارد عمل میشود.
والپست، پروفیلی فلزی است که بهصورت عمودی یا افقی در کنار یا بالای دیوارهای غیرسازهای نصب میشود تا این دیوارها را به اسکلت اصلی (ستونها و تیرها) متصل کند. این اتصال باعث میشود دیوار در برابر نیروهای جانبی مانند زلزله مقاومتر عمل کرده و دچار شکست یا سقوط ناگهانی نشود
۱. افزایش ایمنی در برابر زلزله
مهمترین مزیت والپست، محافظت از جان انسانها در برابر ریزش دیوارها در زمان زلزله است. با مهار اصولی دیوار، والپست مانع از جابجایی بیش از حد یا فروپاشی آن در اثر لرزش میشود. این ویژگی بهویژه در مدارس، بیمارستانها و ساختمانهای عمومی بسیار حیاتی است.
۲. افزایش دوام و عمر مفید دیوار
بدون استفاده از والپست، دیوارها در معرض ترکخوردگی، شکستگی یا حتی کمانش قرار دارند. اتصال دیوار به اسکلت سازهای از طریق والپست، فشارهای وارد بر دیوار را بهتر توزیع میکند و از ایجاد آسیبهای تدریجی جلوگیری میکند. این موضوع به افزایش عمر مفید سازه کمک شایانی میکند.
۳. کنترل تغییر شکل دیوار
در زمان وقوع زلزله یا حتی نشستهای طبیعی ساختمان، دیوارهای غیرمهارشده دچار جابجایی میشوند. والپست با ایجاد نقاط اتکا، از تغییر شکل دیوارها جلوگیری کرده و آنها را در محل خود نگه میدارد. این ویژگی در حفظ زیبایی ظاهری و عملکرد فنی دیوار بسیار مؤثر است.
۴. الزامی بودن در مقررات ملی ساختمان
طبق مقررات ملی ساختمان ایران (مبحث ششم و نهم)، استفاده از والپست در دیوارهای غیرسازهای بهویژه در ساختمانهای اسکلت فلزی و بتنی الزامی است. عدم رعایت این آییننامهها میتواند در زمان نظارت، تأییدیه پایانکار را با مشکل مواجه کند یا حتی در صورت بروز حادثه، مسئولیت حقوقی سنگینی برای پیمانکار و سازنده ایجاد نماید.
۵. سهولت در اجرا و هزینه منطقی
والپست نهتنها هزینه زیادی ندارد، بلکه اجرای آن ساده و سریع است. در مقایسه با میزان ایمنیای که فراهم میکند، استفاده از آن بسیار مقرونبهصرفه خواهد بود. درواقع، هزینه اجرای والپست بسیار کمتر از خسارات احتمالی در زمان زلزله است.
---
نتیجهگیری
استفاده از والپست، راهکاری فنی، اقتصادی و ایمن برای مقاومسازی دیوارهای غیرسازهای است. اجرای صحیح این سیستم، نهتنها ایمنی ساکنان را تضمین میکند، بلکه از نظر مقرراتی نیز الزامی است. بنابراین در تمامی پروژههای ساختمانی، والپست باید بهعنوان بخشی جداییناپذیر از فرآیند اجرا در نظر گرفته شود.